BSM
ต่อสาย NPN/PNP ที่ขั้ว S/S และเลือกไฟเลี้ยงโมดูล BSM/BSR Serial I/O ให้ถูกต้อง | VR Automation
ส.ค.
ต่อสาย NPN/PNP ที่ขั้ว S/S และเลือกไฟเลี้ยงโมดูล BSM/BSR Serial I/O ให้ถูกต้อง
โมดูล I/O แบบต่อผ่านพอร์ตอนุกรม ตระกูล BSM และ BSR มีขั้ว S/S เป็นขั้วร่วมของสัญญาณอินพุต ซึ่งสลับใช้ได้ทั้งเซ็นเซอร์ NPN และ PNP โดยไม่ต้องเปลี่ยนฮาร์ดแวร์ แต่ช่างจำนวนมากยังต่อผิดเพราะเข้าใจว่า S/S ต้องต่อลบเสมอ บทความนี้อธิบายหลักการจากคู่มือผู้ผลิตพร้อมช่วงแรงดันไฟเลี้ยงที่ต่างกันของแต่ละซีรีส์
ขั้ว S/S ทำงานอย่างไร
คู่มือของโมดูลทั้งสองซีรีส์ระบุตรงกันว่า อินพุตเป็นแบบสองทิศทาง (双向输入模式) และเปลี่ยนระดับสัญญาณที่ถือว่า “ทำงาน” ได้ด้วยการเลือกว่าจะต่อขั้ว S/S เข้ากับขั้วบวกหรือขั้วลบของแหล่งจ่าย
| ต่อขั้ว S/S เข้ากับ | สัญญาณที่ถือว่าทำงาน | ใช้กับเซ็นเซอร์แบบ | ศัพท์ที่ใช้เรียก |
|---|---|---|---|
| ขั้วบวก (+) | แรงดันต่ำ (ต่อลงกราวด์) | NPN | Sinking input |
| ขั้วลบ (−) | แรงดันสูง | PNP | Sourcing input |
หลักการนี้ตรงกับแนวคิดมาตรฐานของอินพุต PLC ทั่วไป คือเซ็นเซอร์ NPN จะสร้างเส้นทางลงกราวด์เมื่อทำงาน ส่วนเซ็นเซอร์ PNP จะจ่ายแรงดันบวกออกมาเมื่อทำงาน
ช่วงไฟเลี้ยงของแต่ละซีรีส์ ไม่เท่ากัน
| โมดูล | ไฟเลี้ยงตามคู่มือ | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| BSM ทั่วไป | DC 12–30 V | แรงดันกว้าง เหมาะกับตู้ที่ใช้ 24VDC มาตรฐาน |
| BSM รุ่นที่มีอนาล็อก | DC 24–30 V | รุ่นที่มี AD/DA ต้องใช้แรงดันสูงขึ้น อย่าจ่าย 12V |
| BSR-DI40B / BSR-DO02B | DC 9–48 V | ช่วงกว้างมาก เหมาะกับงานที่แรงดันแหล่งจ่ายไม่นิ่ง |
| BSR-AD40B / BSR-DA02B | DC 12–48 V | โมดูลอนาล็อกของซีรีส์ BSR |
| สัญญาณอินพุตดิจิทัล | DC 12–24 V | ช่วงแรงดันของสัญญาณที่ป้อนเข้าขั้ว X |
สเปคเอาต์พุตที่ต้องรู้ก่อนออกแบบโหลด
| ชนิดเอาต์พุต | พิกัดตามคู่มือ | ข้อควรระวัง |
|---|---|---|
| ทรานซิสเตอร์ (NPN open collector) | ทนแรงดัน DC 30V กระแสสูงสุด 500 mA ต่อช่อง | ทุกช่องต้องต่อขั้ว COM ลงกราวด์ |
| รีเลย์ (หน้าสัมผัสแห้ง) | ทนแรงดัน 250V กระแสสูงสุด 2 A | เป็นหน้าสัมผัสปกติเปิด (NO) ทุกช่อง |
| อนาล็อกอินพุต 0–10V | ความต้านทานภายใน ≥ 200 kΩ | เลือกโหมดด้วยจัมเปอร์บนตัวโมดูล |
| อนาล็อกอินพุต 4–20mA | ความต้านทานภายใน ≤ 500 Ω | ตรวจสอบจัมเปอร์ให้ตรงกับชนิดสัญญาณ |
| ความละเอียดอนาล็อก | 12 บิต (0–10V ตรงกับค่า 0–4095) | ใช้คำนวณสเกลในโปรแกรม PLC/SCADA |
ลำดับการตรวจสอบเมื่ออินพุตไม่ติด
- วัดแรงดันที่ขั้ว VCC และ GND ของโมดูลว่าอยู่ในช่วงตามคู่มือของรุ่นนั้นจริง
- ตรวจว่าเซ็นเซอร์ที่ใช้เป็น NPN หรือ PNP โดยดูจากฉลากหรือวัดแรงดันที่สายสัญญาณขณะทำงาน
- ตรวจว่าขั้ว S/S ต่ออยู่กับขั้วที่ถูกต้องตามชนิดเซ็นเซอร์
- ตรวจว่ากราวด์ของแหล่งจ่ายเซ็นเซอร์กับกราวด์ของโมดูลเป็นจุดร่วมเดียวกัน
- ถ้าอินพุตติดค้างตลอด ให้ตรวจว่าไม่ได้ต่อ S/S ผิดขั้ว ซึ่งจะทำให้ตรรกะกลับด้าน
งานที่เหมาะกับโมดูล I/O แบบต่อพอร์ตอนุกรม
- ขยาย I/O ให้ HMI ที่ไม่มีอินพุต/เอาต์พุตในตัว — ต่อผ่าน RS485 แล้วอ่านเขียนด้วย Modbus
- จุดเก็บสัญญาณที่อยู่ไกลจากตู้หลัก — วางโมดูลใกล้เซ็นเซอร์แล้วลากสายสื่อสารเส้นเดียวกลับ ประหยัดกว่าลากสายสัญญาณทุกเส้น
- งานปรับปรุงเครื่องเก่า — เพิ่มจุดตรวจจับโดยไม่ต้องเปลี่ยน PLC เดิม
ดูอุปกรณ์เครือข่ายและโมดูล I/O ได้ที่ หมวดอุปกรณ์เครือข่ายของ VR Automation
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ต่อ S/S ผิดขั้วแล้วโมดูลพังไหม
โดยทั่วไปไม่พังทันที แต่ตรรกะอินพุตจะกลับด้าน ทำให้อ่านค่าได้ตรงข้ามกับความเป็นจริง ซึ่งอันตรายกว่าในแง่การควบคุม จึงควรทดสอบสถานะอินพุตทุกจุดก่อนส่งมอบงานเสมอ
เอาต์พุตทรานซิสเตอร์ต่อโหลด AC ได้ไหม
ไม่ได้ เอาต์พุตทรานซิสเตอร์เป็นแบบ NPN open collector ใช้กับโหลด DC ไม่เกิน 30V เท่านั้น ถ้าต้องขับโหลด AC ให้เลือกรุ่นที่เป็นเอาต์พุตรีเลย์ ซึ่งทนได้ถึง 250V กระแส 2A
โมดูลรับสัญญาณ 4–20mA กับ 0–10V สลับกันได้ไหม
ได้ในรุ่นที่ออกแบบให้เลือกโหมดด้วยจัมเปอร์บนตัวโมดูล แต่บางรุ่นเป็นแบบกำหนดมาจากโรงงานหรือสั่งผลิตตามสเปค จึงต้องตรวจสอบรุ่นที่ถืออยู่ในคู่มือก่อนเปลี่ยนชนิดสัญญาณ
สนใจสั่งซื้อหรือขอคำปรึกษาเรื่อง โมดูล Serial I/O ตระกูล BSM และ BSR?
VR Automation จำหน่ายและให้บริการติดตั้ง พร้อมทีมช่างผู้เชี่ยวชาญ
โทรสอบถามราคา: 083-848-8314
อีเมล: [email protected]
Line: @vrautomation
สต๊อกกรุณาสอบถาม | รับประกันสินค้า | บริการหลังการขาย | ออกใบกำกับภาษีได้
แหล่งข้อมูลและมาตรฐานอ้างอิง
- Catalog: BSM系列串口IO模块使用说明-20251025.pdf และ BSR系列串口..22.pdf — ตาราง 型号一览 และหัวข้อการเดินสายอินพุต/เอาต์พุต ระบุช่วงไฟเลี้ยง DC 12–30V / DC 24–30V / DC 9–48V / DC 12–48V, การทำงานของขั้ว S/S แบบสองทิศทาง, พิกัดเอาต์พุตทรานซิสเตอร์ 30V 500mA และรีเลย์ 250V 2A, ความละเอียดอนาล็อก 12 บิต (0–4095)
- Sinking and Sourcing I/O Modules (AutomationDirect, PDF) — เอกสารอธิบายหลักการ sink/source ของโมดูลอินพุตและเอาต์พุต
- Sinking and Sourcing: Which Connection is Best for Your PLC? — Automation Forum — เปรียบเทียบการเลือกใช้ระหว่างสองแบบในงานจริง
- PNP vs NPN PLC I/O: Wiring, Sourcing and Sinking Explained — คู่มือเดินสายและข้อควรระวังเรื่องการผสมชนิดเซ็นเซอร์
