สายสัญญาณ Shielded Cable vs Unshielded Cable ต่างกันยังไง เลือกแบบไหนดีในงานอุตสาหกรรม

วันที่ 30 กรกฎาคม 2569 | บทความเปรียบเทียบเทคนิค | VR Automation

สรุปย่อ: Shielded Cable มีชั้นชีลด์ป้องกันสัญญาณรบกวน (EMI/RFI) เหมาะกับสาย Encoder, Servo, VFD Output และ RS485 ระยะไกลในโรงงานที่มีสัญญาณรบกวนสูง ส่วน Unshielded Cable ราคาถูกกว่า เบากว่า เหมาะกับสัญญาณระยะสั้นในพื้นที่ที่ไม่มีสัญญาณรบกวนแรง

ตารางเปรียบเทียบ Shielded Cable vs Unshielded Cable

หัวข้อ	Shielded Cable	Unshielded Cable
โครงสร้าง	มีชั้นชีลด์ (Foil/Braid) หุ้มตัวนำ	ไม่มีชั้นชีลด์ บางรุ่นมีแค่ตีเกลียว (Twisted)
ป้องกัน EMI/RFI	สูง เหมาะพื้นที่มีสัญญาณรบกวนแรงใกล้ VFD/มอเตอร์	ต่ำกว่า เสี่ยงสัญญาณรบกวนในพื้นที่ไฟฟ้าแรง
ราคา/น้ำหนัก/ขนาด	แพงกว่า หนักกว่า สายใหญ่กว่า	ถูกกว่า เบากว่า เดินสายง่ายกว่า
การต่อกราวด์	ต้องต่อชีลด์ลงกราวด์ตามมาตรฐาน (ปลายเดียว/สองด้าน)	ไม่มีชีลด์ให้ต่อกราวด์
งานที่เหมาะสม	Encoder, Servo Feedback, VFD Output, RS485 ระยะไกล	Digital I/O ระยะสั้นในตู้เดียวกัน สัญญาณรบกวนน้อย

จุดเด่นของ Shielded Cable

ชั้นชีลด์ (Foil shield หรือ Braided shield) ทำหน้าที่สะท้อนและนำสัญญาณรบกวนลงกราวด์ ป้องกันไม่ให้ EMI เข้าถึงตัวนำสัญญาณด้านใน
Braided shield ให้ความครอบคลุมสูงและทนทานกว่าสำหรับงานอุตสาหกรรมหนัก ส่วน Foil shield เหมาะกับสัญญาณความถี่สูง น้ำหนักเบากว่า
จำเป็นมากสำหรับสายที่เดินขนานกับสายไฟกำลัง มอเตอร์ หรือ VFD เพราะสนามแม่เหล็กไฟฟ้าจากอุปกรณ์เหล่านี้รบกวนสัญญาณได้ง่าย
พื้นที่ที่มีสัญญาณรบกวนสูงมาก อาจใช้ Multi-shield (ทั้ง Foil และ Braid) เพื่อป้องกันสูงสุด

จุดเด่นของ Unshielded Cable

ไม่มีชั้นชีลด์ แต่หลายรุ่นยังตีเกลียว (Twisted pair) ช่วยลดสัญญาณรบกวนความถี่ต่ำได้ในระดับหนึ่ง
ราคาถูกกว่า น้ำหนักเบากว่า ขนาดสายเล็กกว่า เดินสายในรางไวร์เวย์ได้สะดวกกว่า
เหมาะกับสัญญาณระยะสั้นในพื้นที่ไม่มีอุปกรณ์กำลังไฟฟ้าสูงอยู่ใกล้ เช่นสาย Digital I/O ภายในตู้คอนโทรลเดียวกัน
ไม่ต้องกังวลเรื่องต่อกราวด์ชีลด์ผิดวิธี ซึ่งเป็นปัญหาที่พบบ่อยกับสาย Shielded

💡 Pro Tip: การต่อกราวด์ชีลด์ควรต่อปลายด้านเดียว (Single-point Grounding) ที่ตู้คอนโทรลหรือฝั่ง Drive สำหรับสัญญาณความถี่ต่ำ เพื่อป้องกัน Ground Loop หากต่อกราวด์สองด้านในสัญญาณความถี่ต่ำอาจเกิดกระแสไหลวนและรบกวนสัญญาณมากขึ้น

⚠️ ข้อควรระวัง: ห้ามเดินสาย Shielded cable และสายไฟกำลัง (Power cable) ในรางเดียวกันโดยไม่มีระยะห่าง เพราะแม้มีชีลด์ก็ยังเสี่ยงสัญญาณรบกวนจากการเดินขนานระยะยาว ควรแยกรางหรือเว้นระยะตามคำแนะนำของผู้ผลิตอุปกรณ์

การใช้งานในอุตสาหกรรม

สาย Encoder และ Servo Motor Feedback — ต้องใช้ Shielded ป้องกันสัญญาณตำแหน่งผิดเพี้ยนจากสัญญาณ PWM ของ Servo Drive
สาย VFD Output ไปมอเตอร์ — Shielded ช่วยลดการแผ่คลื่นรบกวนจากสัญญาณ PWM ความถี่สูงของอินเวอร์เตอร์
สายสื่อสาร RS485/Modbus ระยะไกลในโรงงานที่มีเครื่องจักรไฟฟ้ากำลังสูง ควรใช้ Shielded Twisted Pair
สายสัญญาณ Digital I/O ภายในตู้คอนโทรลเดียวกัน ระยะสั้น ไม่มีสัญญาณรบกวนแรง ใช้ Unshielded ได้เพื่อประหยัดต้นทุน

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

Shielded cable ราคาแพงกว่า Unshielded เท่าไหร่?

โดยทั่วไปแพงกว่าประมาณ 20-50% ขึ้นอยู่กับชนิดชีลด์และขนาดสาย แต่คุ้มค่าระยะยาวหากใช้ในพื้นที่มีสัญญาณรบกวน

ใช้ Unshielded cable กับสาย Encoder ได้ไหม?

ไม่แนะนำสำหรับงานที่ต้องการความแม่นยำสูง เพราะสัญญาณ Encoder ความถี่สูงและค่าความต่างศักย์ต่ำ ไวต่อสัญญาณรบกวนมาก ควรใช้ Shielded cable เสมอ

ต่อกราวด์ชีลด์ปลายเดียวหรือสองด้านดีกว่ากัน?

สัญญาณความถี่ต่ำ (เช่น 4-20mA) แนะนำต่อปลายเดียวป้องกัน Ground Loop ส่วนสัญญาณความถี่สูง (Ethernet, RF) มักต่อสองด้านเพื่อประสิทธิภาพป้องกัน EMI ที่ดีกว่า

ดูสินค้าเพิ่มเติมได้ที่ หมวดหมู่สาย Interface Programming และอุปกรณ์สื่อสาร

แหล่งข้อมูลและมาตรฐานอ้างอิง

Belden — Shielded vs. Unshielded Cables: What’s the Right Answer? — หลักการเลือกใช้สาย Shielded ในงานอุตสาหกรรมและเครือข่าย
Zbotic — Shielded Cable vs Unshielded: EMI and Noise Reduction Guide — หลักการป้องกัน EMI ด้วย Foil/Braid shield และการใช้งานจริง
Mouser/Alpha Wire — Understanding Shielded Cable — เอกสารเทคนิคเปรียบเทียบชนิดชีลด์และการต่อกราวด์