Star vs Delta (สตาร์ vs เดลต้า) ต่างกันยังไง? สตาร์ทมอเตอร์แบบไหน | VR Automation

การต่อมอเตอร์ 3 เฟสแบบสตาร์ (Y) กับเดลต้า (Δ) เป็นพื้นฐานของการสตาร์ทมอเตอร์ “ต่างกันยังไง ทำไมต้อง Star-Delta?” บทความนี้อธิบายแรงดัน กระแส แรงบิด และหลักการสตาร์ท

Star (Y) คืออะไร?

การต่อ สตาร์ (Y) นำปลายขดลวดทั้งสามมารวมเป็นจุดกลาง (neutral) แต่ละขดจึงได้ แรงดันเฟส = แรงดันสาย ÷ √3 (เช่น 380V → ~220V/ขด) ทำให้ กระแสและแรงบิดตอนสตาร์ทต่ำลง (~1/3) เหมาะใช้เป็นช่วง ‘ออกตัว’ เพื่อลดกระแสกระชาก

Delta (Δ) คืออะไร?

การต่อ เดลต้า (Δ) ต่อขดลวดเป็นวงสามเหลี่ยม แต่ละขดได้ แรงดันเต็มเท่าแรงดันสาย (เช่น 380V เต็ม) จึงให้ แรงบิดและกำลังเต็มที่ ใช้เป็นช่วง ‘เดินปกติ’ (run) หลังมอเตอร์เข้ารอบแล้ว กระแสตอนสตาร์ทตรงจะสูงมาก

ตารางเปรียบเทียบ Star (Y) vs Delta (Δ)

สรุป: เลือก Star (Y) หรือ Delta (Δ) ดี?

• เลือก Star (Y) เมื่อ: ต้องการ ลดกระแสตอนสตาร์ทมอเตอร์ใหญ่ (ช่วงออกตัว) เพื่อไม่ให้ไฟตกหรือเบรกเกอร์ทริป — ใช้เป็นสเตจแรกของ Star-Delta
• เลือก Delta (Δ) เมื่อ: ต้องการ แรงบิดและกำลังเต็มที่ตอนมอเตอร์เดินปกติ — เป็นสเตจ run หลังจากออกตัวด้วย Star แล้ว

สรุป: Star ให้แรงดันต่อขดต่ำ กระแส/แรงบิดสตาร์ทต่ำ เหมาะออกตัว ส่วน Delta ให้กำลังเต็มเหมาะเดินปกติ — Star-Delta starter จึงสตาร์ทที่ Star แล้วสลับเป็น Delta เพื่อลดกระแสกระชาก

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ถาม: ทำไมสตาร์ท Star ช่วยลดกระแส?
ตอบ: เพราะแต่ละขดได้แรงดันเพียง 1/√3 ของแรงดันสาย ทำให้กระแสสตาร์ทลดเหลือประมาณ 1/3 เทียบกับสตาร์ทเดลต้าตรง ลดปัญหาไฟตก/เบรกเกอร์ทริป

ถาม: มอเตอร์ทุกตัวทำ Star-Delta ได้ไหม?
ตอบ: ต้องเป็นมอเตอร์ที่ออกแบบให้เดินแบบ Delta ที่แรงดันสายนั้น และมีปลายขดครบ 6 ขั้ว (U1-U2, V1-V2, W1-W2) จึงจะต่อสลับ Star↔Delta ได้

ถาม: Star-Delta ต่างจาก Soft Starter/VFD ยังไง?
ตอบ: Star-Delta ลดกระแสสตาร์ทแบบขั้นเดียว (เปลี่ยนสเตจ) ส่วน Soft Starter/VFD ค่อยๆ เพิ่มแบบต่อเนื่องนุ่มกว่าและคุมได้ละเอียดกว่า แต่ราคาสูงกว่า

สอบถาม / สั่งซื้อ

VR Automation จำหน่ายคอนแทคเตอร์ ไทเมอร์ overload และอุปกรณ์ตู้ควบคุมมอเตอร์ครบ สำหรับวงจร Star-Delta และงานสตาร์ทมอเตอร์
📞 โทร. 083-848-8314  |  LINE: @vrautomation  |  บริษัท วีอาร์ ออโตเมชั่น จำกัด