Modbus เป็นโปรโตคอลยอดฮิตในงานอุตสาหกรรม มี 2 แบบให้เลือกคือ RTU (สายอนุกรม) กับ TCP (Ethernet) “เลือกแบบไหนดี?” บทความนี้สรุปความต่างของสายสื่อสาร ความเร็ว ระยะทาง และวิธีเลือก

Modbus RTU คืออะไร?
Modbus RTU เป็นโปรโตคอลอนุกรม (serial) วิ่งบนสาย RS485/RS232 รับส่งข้อมูลแบบไบนารีมี CRC ตรวจสอบ ต่อพ่วงหลายอุปกรณ์บนสายเส้นเดียว (multidrop) ได้ถึง 32 ตัว เดินสายไกลได้ถึง ~1200 ม. เป็นแบบ master-slave
Modbus TCP คืออะไร?
Modbus TCP คือ Modbus ที่ห่ออยู่ในแพ็กเก็ต TCP/IP วิ่งบนสาย Ethernet (RJ45) ใช้โครงข่าย LAN ที่มีอยู่ รองรับหลาย master พร้อมกัน ความเร็วสูง (100 Mbps+) ต่อผ่านสวิตช์/เราเตอร์ได้ ไม่มี CRC เพราะ TCP จัดการความถูกต้องให้
ตารางเปรียบเทียบ Modbus RTU vs Modbus TCP
| หัวข้อ | Modbus RTU | Modbus TCP |
| สายสื่อสาร | 2–4 สาย ต่อพ่วงหลายตัว | ใช้โครงข่าย LAN มาตรฐาน |
| ความเร็ว | พอสำหรับงานทั่วไป | รับส่งข้อมูลจำนวนมากได้เร็ว |
| ระยะทาง | RS485 เดินสายยาวได้ดี | ต่อยาวได้ผ่านสวิตช์/ไฟเบอร์ |
| จำนวนอุปกรณ์ | master-slave สูงสุด ~32/segment | ต่อได้มากเท่าที่ IP รองรับ |
| ติดตั้ง/ราคา | ไม่ต้องมีสวิตช์เครือข่าย | ใช้สวิตช์/IP แต่รวมระบบ IT ง่าย |
สรุป: เลือก Modbus RTU หรือ Modbus TCP ดี?
- เลือก Modbus RTU เมื่อ: อุปกรณ์ กระจายไกลหลายจุด งบจำกัด เช่น มิเตอร์ อินเวอร์เตอร์ เซนเซอร์ ที่มีพอร์ต RS485 อยู่แล้ว
- เลือก Modbus TCP เมื่อ: ต้องการ ความเร็วสูง เชื่อมกับ SCADA/IT หรือมีโครงข่าย Ethernet อยู่แล้วและอุปกรณ์รองรับ RJ45
ทั้งสองใช้โครงสร้างข้อมูล (register, function code) เหมือนกัน ต่างแค่ชั้นสื่อสาร ถ้ามีทั้งสองแบบในระบบ ใช้ Modbus gateway แปลง RTU ↔ TCP เชื่อมกันได้
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: Modbus RTU กับ TCP คุยกันได้ไหม?
ตอบ: ได้ โดยใช้ Modbus gateway (RTU-to-TCP) เป็นตัวแปลง ทำให้อุปกรณ์ RS485 เดิมขึ้นเครือข่าย Ethernet ได้
ถาม: TCP เร็วกว่ามากใช่ไหม?
ตอบ: ใช่ ด้านแบนด์วิดท์ Ethernet เร็วกว่ามาก แต่สำหรับอ่านค่าไม่กี่ register งานทั่วไป RTU ก็เพียงพอ ความต่างจะเห็นชัดเมื่อข้อมูลเยอะ/หลายอุปกรณ์
ถาม: RS485 ต่อได้กี่ตัว?
ตอบ: มาตรฐานเดิม 32 unit load ต่อ segment ขยายได้ด้วย repeater ส่วน Modbus TCP จำกัดตามจำนวน IP/การเชื่อมต่อของอุปกรณ์
สอบถาม / สั่งซื้อ
VR Automation จำหน่าย PLC, HMI, มิเตอร์ และ Modbus gateway รองรับทั้ง RTU และ TCP พร้อมช่วยวางระบบสื่อสาร
📞 โทร. 083-848-8314 | LINE: @vrautomation | บริษัท วีอาร์ ออโตเมชั่น จำกัด

